လူထုက ်န္းမာေရး (ပဲျပဳတ္ နွင့္က ်န္းမာေရး)

+Public Health+
 က ်မ တို ့ျမန္မာျပည္ တြင္ ေခတ္ေရစီးေၾကာင္းအလိုက္၊ ေနထိုင္မႈစံနစ္
ေျပာင္းလဲလာသည္ႏွင့္အမွ်၊ အစားအေသာက္ ပံုစံလည္း ေျပာင္းလဲ လို ့
လာေနပါျပီ။ မည္သို ့ပင္ ေျပာင္းလဲေစကာမူ၊ မေျပာင္းလဲတာ တစ္ခု ကေတာ့
 ပဲျပဳတ္စားသံုးေသာယဥ္ေက ်းမႈေလးပါ။ ဘိုးဘြားဘီဘင္ လက္ထက္မွစ၍
ယေန ့ထက္ တိုင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ ၏ ျမိဳ ့ရြာတိုင္းေဒသအသီးသီးမွာ
 “ေဟာဒီက ပဲျပဳတ္” ဆိုေသာ နံက္ခ်ိန္ခါ ေတးသံသာ ကို ၾကားရစျမဲပါ။
 ပဲျပဳတ္ ကို လြယ္လြယ္ကူကူ ထမင္း ပူပူမွာ ဆီဆမ္း ဆားျဖဴး၍လည္းေကာင္း၊
 ထမင္းေၾကာ္ အျဖစ္ တစ္ဖံု၊ နံျပား/အီၾကာေကြး ျဖင့္တြဲဖက္ကာ နံက္စာ
အဆာေျပအျဖစ္ လူၾကီး/လူငယ္မေရြး၊ လူမ်ိဳးဘာ သာမေရြး၊ ဆင္းရဲခ်မ္းသာ
မေရြး ခံုခံုမင္မင္စားသံုးေနၾကတာပါ။ ဒါတင္မကေသးပါဘူး။ ပဲျပဳတ္ သုပ္၊ ပဲျပဳတ္
 ေၾကာ္ ဟင္းလ ်ာမ်ားအျဖစ္စားသံုးႏိုင္သလို၊ ပဲျပဳတ္ကိုမွ်စ္ျဖင့္ေရာေၾကာ္ကာ၊
အရသာရွိရွိ စား သံုးေလ့ရွိၾက၏။ ထို ့ ျပင္ ျမန္မာ့ရိုးရာ မုန္ ့ပဲသြားရည္စာ
မ်ား ျဖစ္ၾကေသာ၊ ေရမုန္ ့/မုန္ ့လင္မယား /ေကာက္ညွင္းေပါင္း/လမ္းသရဲမုန္ ့
 တို ့မွာလည္း ပဲျပဳတ္ပါမွ ျပီးျပည့္စံုမွာပါ။ “ပဲျပဳတ္” ဆိုသည္မွာ စားေတာ္ပဲ 
ကိုအေညွာင့္ထြက္ေစကာ၊ ပဲပြလာေအာင္ေဆာ္ဒါေဖါက္ေပးျပီး၊ အရ သာႏွင့္
 အေရာင္တို ့အတြက္ ထန္းလ ်က္ခဲေလးျဖင့္ ေပါင္းခံျပဳတ္ထားျခင္းပါ။ 
မိမိပတ္၀န္းက ်င္မွာ စားေတာ္ ပဲျပဳတ္ကို ေန ့တဓူ၀ျမင္ေတြ ့ေနၾကရေသာ္လဲ၊ 
က ်န္းမာေရး အတြက္ မည္မွ်ထိအေရးပါေၾကာင္းကိုေတာ့ သတိထားမိ
ၾကမည္္မထင္ပါ။ ေဆးသိပၸံနည္းအရဓာတ္ခြဲစမ္းသပ္ၾကည့္ရာ စားေတာ္ပဲျပဳုတ္
ထဲ တြင္ လူသားတို ့က ်န္းမာေရး ကိုအေထာက္အကူျဖစ္ေစေသာ ဗီတာမင္
မင္ႏွင့္သတၱဳဓာတ္ တို ့အလံုအေလာက္ ပါရွိျပီး၊ ေဘးျဖစ္ေစတတ္ ေသာ 
ကိုလက္စထေရာလံုး၀မပါရွိသည့္ အတြက္ ေန ့စဥ္စားသံုးေပးသင့္ေသာ 
အာဟာရ ျဖစ္ေၾကာင္း USDA (ေခၚ) အမ်ိဳးသားအာဟာရျပဳ စစ္တမ္းမ်ားႏွင့္
 WHFoods တို ့မွ အခိုင္ အမာေထာက္ခံထားၾကပါသည္။

 1. ပဲျပဳတ္ ထဲတြင္ အဆီဓာတ္ ႏွင့္ ကယ္လိုရီပါ၀င္မႈ မရွိသေလာက္လြန္စြာ
နည္းပါးေသာ္လည္း၊အာဟာရ ဓာတ္ၾကြယ္၀ေသာေၾကာင့္ ကိုယ္ခႏၶာအေလးခ်ိန္
 ပံုမွန္ထိန္း သိမ္းလိုသူမ်ား မွီ၀ဲစားသံုးသင့္ပါသည္။ 

2. ပဲျပဳတ္ ထဲတြင္ေခ်ဖ်က္လြယ္ေသာ အမွ်င္ဓာတ္ အေျမာက္အမ်ားပါရွိ၏။
 ထို အမွွ်င္ဓာတ္ မ်ားသည္ အစာေျခ လမ္းေၾကာင္းအတြင္း အစာကိုလႈပ္ရွား
ေရြ ့လ ်ားေစသည့္ အလိုအေလ ်ာက္ၾကြက္ သားလႈပ္ရွားမႈ ကို အားေပး သျဖင့္
 ၀မ္းမခ်ဳပ္ေစပါဘူး။ 

3. စားေတာ္ ပဲျပဳတ္ ထဲတြင္ nicotinic အက္ဆစ္ ပါရွိသျဖင့္၊
 ေသြးထဲရွိမေကာင္းေသာ ကိုလက္စထေရာ ကို ေလ ်ွာ ့ခ်ေပးႏိုင္၏။ 

4. စားေတာ္ပဲ သည္ သံဓာတ္ အရင္းအျမစ္ျဖစ္ျခင္းေၾကာင့္ ေသြးနီဥဆဲလ္မ်ား ကို
 ေကာင္းစြာ တည္ေဆာက္ေစ ကာ၊ ေသြးအားနည္း ေရာဂါ ႏွင့္ အလြန္အမင္း
ေမာပမ္းျခင္းတို ့မွ ကာကြယ္ေပးႏိုင္ျပီး၊ ကိုယ္ခံ စြမ္းအား ကိုတိုးတက္ျမင့္မား
လာေစပါသည္။ ထို ့ျပင္ အဆုတ္ထဲရွိ ေအာင္စီဂ်င္ကို ခႏၶာကိုယ္ အႏွံ ့ပို ေ့ဆာင္ေပး၏။ 

5. စားေတာ္ပဲ ထဲတြင္ lutein ႏွင့္ carotenoid တို ့ပါရွိသျဖင့္၊ ပဲျပဳတ္ကို
 ပံုမွန္စားသံုးေသာသူမ်ားသည္ အသက္အရြယ္ၾကီးရင့္ လာျခင္းေၾကာင့္ 
မ်က္ေစ့ ေရာဂါအ မ်ိဳးမ်ိဳးႏွင့္ မ်က္ေစ့ ေရတိမ္ ေရာဂါ ျဖစ္ႏိုင္ေခ် အလားအလာ
 ကို ေလ ်ွာ ့ခ်ေပးႏိုင္ေၾကာင္း ႏိုင္ငံတကာ ေဆးသိပၸံပညာရွင္မ်ားက 
အၾကံျပဳထားၾကပါသည္။

 6. စားေတာ္ပဲျပဳတ္ တစ္ခြက္စာပမာဏထဲတြင္ ဗီတာမင္ေက ၄၄% ပါရွိ
သည့္ျပင္၊ ဗီတာမင္ဘီ လည္းပါရွိသျဖင့္ အရိုးကိုက ်န္းမာ သန္စြမ္းေစကာ၊ 
ဟိုမုန္းအေျပာင္းအလဲေၾကာင့္ အရိုးၾကြတ္ဆတ္ျခင္း မွလည္း ကာကြယ္
ေပးႏိုင္၏။ ထို ့ေၾကာင့္ ကေလး/လူၾကီး မ်ားသာမက၊ ကိုယ္၀န္ေဆာင္
မိခင္ေလာင္းမ်ားပါ ပဲျပဳတ္ကို စားေပးသင့္ပါသည္။ 

7. ေသြးထဲရွိသၾကားပမာဏကိုပံုမွန္ျဖစ္ေစျခင္း၊ ခႏၶာကိုယ္အတြက္
 လိုအပ္ေသာ ခြန္အား မ်ားကို ထုတ္ လုပ္ေပးျခင္း၊ ကိုယ္တြင္းရွိ ဇီ၀ကမၼျဖစ္စဥ္
ကို တိုးတက္ေကာင္းမြန္ေစျခင္း စသည္ျဖင့္ ေကာင္း က ်ဳိးျပဳ ပါသည္။

 8. Free radicals မ်ားသည္ ခႏၶာကိုယ္ ထဲရွိ ေသြးေၾကာ နံရံ မ်ားကို 
အနည္က ်ပိတ္ဆို ့ေစ ကာ၊ ေသြးေၾကာမမ်ားကို ပ်က္စီးေစျပီး၊ အဆီပိတ္
ေရာဂါ၊ ေလျဖတ္ျခင္း၊ အဆစ္ေရာင္ေလးဘက္နာ ေရာဂါ မ်ားကို ျဖစ္ေစ၏။
 စားေတာ္ပဲထဲတြင္ ပါရွိေသာ Flavonoids ႏွင့္ phytonutrients မ်ားသည္
 ဓာတ္တိုးဆန္ ့က ်င္ပစၥည္းအျဖစ္စြမ္းေဆာင္ေပးကာ၊ ထို Free radicals မ်ားကို 
တိုက္ထုတ္ ေပးသျဖင့္ အဆိုပါေရာဂါမ်ားကို မျဖစ္ေစႏိုင္ပါ။ ဒါ့ျပင္ သစ္ပင္ ထဲတြင္
 ရွားရွားပါးပါးေတြ ့ရသည့္ lectins ဓာတ္ပါရွိသျဖင့္၊ ေသြးနီဥဆဲလ္ မ်ားေပ်ာ္၀င္
ေစကာ၊ ေသြးခဲျခင္းမွ ကာကြယ္ေပးပါသည္။ 


 9. ဗီတာမင္ဘီဓာတ္ေပါင္းစုပါရွိကာ homocysteine ပမာဏ ကို
 ေလ ်ွာ ့က ်ေစ သျဖင့္ ႏွလံုးေရာဂါ အမ်ိဳးမ်ိဳးကိုထိထိေရာက္ေရာက္ 
ကာကြယ္ေပးသည့္အျပင္ ႏွလံုးေရာဂါႏွင့္ပတ္သက္ဆက္စပ္လ ်က္ 
ရွိေသာေလျဖတ္ျခင္း တို ့ကိုလဲမျဖစ္ေစပါ။ ထို ့ေၾကာင့့္ တစ္ပတ္လ ်ွင္ 
အနဲဆံုးတစ္ၾကိမ္ စားေပး သင့္ေၾကာင္း ေဆးသိပၸံပညာရွင္မ်ားက 
အၾကံျပဳထားၾကပါသည္။

 10. စားေတာ္ပဲ ထဲတြင္ ဗီတာမင္ ေအ-ဘီ-စီ-အီး၊ omega-3 တို ့ပါရွိသည့္ျပင္၊ 
ဇင့္သတၱဳဓာတ္ အလံုအေလာက္ပါရွိ၏။ ထိုဓာတ္ေပါင္း စုမ်ားသည္ ေ
လျပြန္ေဖာင္းပြသည့္ ေရာဂါ ၊ မွက္ခရု ေရာဂါ ၊ အယ္လ္ ဇိုင္မား (ေခၚ)
 ဦးေႏွာက္အၾကိဳဇရာေရာဂါ တို ့ကို ကာကြယ္ေပး ႏိုင္ပါသည္။

 11. စားေတာ္ ပဲျပဳတ္ ထဲတြင္ glycemic ဓာတ္ပါ၀င္မႈနဲပါးျပီး၊ ေသြးထဲရွိ
 သၾကား ပမာဏကို ထိန္းေပးႏိုင္ျ ခင္းေၾကာင့္ ဆီးခ်ိဳေရာဂါ သည္မ်ားအတြက္
 ပဲျပဳတ္ ဟာ အေကာင္းဆံုးအေဖာ္မြန္ျဖစ္ပါသည္။ 

12. မကၠစီကိုႏိုင္ငံတြင္ မၾကာေသးခင္က ေလ့လာစမ္းစစ္ခ်က္အရ၊ 
စားေတာ္ပဲထဲတြင္ polyphenol ဓာတ္ပါရွိသျဖင့္၊ ေန ့စဥ္ စားေတာ္ပဲျပဳတ္
 ၂-မီလီဂရမ္မွ် စားေပးရံုျဖင့္ အဆာအိမ္ကင္ဆာကို ၾကိဳတင္ကာကြယ္
ေပးႏိုင္သည္ဟု ဆိုရပါသည္။ 

13. မဂၢနီစီယမ္ သတၱဴဓာတ္ ၾကြယ္၀စြာပါရွိ၍၊ ေသြးတိုး ေရာဂါ ကိုမျဖစ္ေစပါ။


 14. ေဖာလိပ္ဓာတ္အရင္းအျမစ္စုေ၀းရာ စားေတာ္ပဲျပဳတ္ကို ကိုယ္၀န္ေဆာင္
မိခင္မ်ား စားေပးျ ခင္းျဖင့္ ေမြး ဖြား လာေသာ ကေလးငယ္ မ်ားတြင္ ေမြးရာပါ
 ဦးေႏွာက္ႏွင့္အာရံုေၾကာေ၀ ဒနာမ်ား ျဖစ္ႏိုင္ေခ် အလားအလာ နဲပါးေစပါသည္။ 

15. အမ်ိဳးသမီးမ်ား ေသြးဆံုးကိုင္မျဖစ္ေစပါ။ သတိျပဳရန္။ စားေတာ္ပဲ ထဲတြင္
 သဘာ၀အေလ ်ာက္ပါရွိေသာ purines ဓာတ္က ေဂါက္ေရာဂါ သမားမ်ားႏွင့္
 ေက  ်ာက္ကပ္ေ၀ဒနာသည္ မ်ားကို ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးျဖစ္ေစႏိုင္၍၊ 
အထူးေရွာင္ ရွားသင့္ပါသည္။ အာဟာရဓာတ္ ၾကြယ္၀ေသာ ပဲျပဳတ္ ကို
 ေစ်းေစ်းေပါေပါ ႏွင့္ အလြယ္တကူရရွိႏိုင္သျဖင့္၊ ႏိုင္ငံတိုင္းတြင္
 “a poor man’s meat (၀ါ) ဆင္းရဲခ်ိဳ ့တဲ့သူမ်ားအတြက္ အသားဟင္းလ ်ာ” ဟု
 တင္စားေခၚေ၀ ၚေလ့ရွိၾက ပါသည္။ ေဆးသိပၸံပညာရွင္မ်ားကေတာ့ 
“powerfood” ဟု ေခၚၾက၏။ ထို ့ေၾကာင့္ မိမိတို ့ လက္တကမ္းတြင္ 
အလြယ္တကူ ေစ်းၽႏႈန္းခ်ိဳသာစြာ ရရွိႏိုင္ေသာ “စားေတာ္ပဲျပဳတ္” ေလးမ်ားကို
 ေန ့စဥ္ သံုးအစားအစာအျဖစ္ စားသံုးသင့္ပါေၾကာင္း။ 


 share from : Search myanmar 

 လြင္ျပင္