**Public Health**
ေန႕စဥ္နဲ႕အမွ် ဆီးခ်ိဳေသြးခ်ိဳေရာဂါသည္မ်ား တုိးပြါးေနသည္ကုိေတြ႕ရသည္။
ဆရာ၀န္မ်ားထံတြင္လည္း တရက္တရက္လူနာက ၁၀၀ ေက်ာ္ရွိသည္္။
လူနာတဦးခ်င္းစီကုိေတာ႕ အေသးစိတ္ေဆြးေႏြးမေပးနိဳင္ပါ။
လူနာ အသစ္ဆုိလွ်င္ ဘာ ဘာ စား ဘာဘာေရွာင္ .. ေသာက္ေဆးေပးမည္။
တခ်ိဳ႕ဆရာမ်ားကေတတာ႕ ပုိမုိအေသးစိတ္ေရးထားေသာ စာရီက္ကေလးကုိ ေပးပါသည္။
ျဖစ္ခါစ (သုိ႕) ျဖစ္ေႀကာင္းသိခါစ လူနာမ်ားအတြက္ ဆရာ၀န္ညြန္ႀကားသည္႕အတုိင္း
ခဲယင္းစြာ လုိက္နာေနရမည္ျဖစ္ပါသည္။
ဒီေနရာမွာ ေျပာခ်င္တာက ဆရာ၀န္မ်ားအေနႏွင္႕ လူနာစိတ္ဓါတ္က်သြားမွာစုိးရ်္ထင္ပါသည္။
ထမင္း၀ေအာင္စားပါ။ အရည္ရႊမ္းတဲ႕အသီး အခ်ိဳဓါတ္ပါတဲ႕အသီး မစားပါႏွင္႕ ( ယင္းအသီးမ်ားကုိ
အမည္တတ္ႀကည္႕ပါက စားလုိ႕ေကာင္းေသာအသီး ဟူသမွ် မတည္႕တာကုိေတြ႕ရသည္။ )
ဆရာ၀န္မ်ားရွင္းျပရန္အခ်ိန္မေပးနိဳင္ရ်္ျဖစ္ေစ လူနာစိတ္ဓါတ္က်မွာစုိးရ်္ျဖစ္ေစ ေျပာေလ့မရွိေသာအခ်က္တခ်ိဳ႕ႏွင္႕
စားနိဳင္ေသာ အစားအစာအခ်ိဳ႕ကုိ တင္ျပလုိက္ပါသည္။ ဆီးခ်ိဳသမား၏ ပထမဆုံးရင္ဆုိင္ရမည္႕ဒုကၡမွာ …
ဗုိက္ဆာလာျပီဆုိလွ်င္ မိမိႏွင္႕တည္႕သည္႕အစာကုိရွာမေတြ႕ခ်င္းပင္ျဖစ္သည္။ ဘာစားရမလဲ စဥ္းစားေနတာႏွင္႕
အဆာလြန္ျပီး အစာအိမ္က ဆက္ျပီးဒုကၡေပးပါေတာ႕မည္။
လူေကာင္းကေတာ႕ အနဲဆုံး ငွက္ေပ်ာသီး တလုံးေကာက္ခါငင္ခါ စားလုိက္၊ ေကာ္ဖီ လက္ဘက္ရည္ႏွင္႕ ဘီစကစ္
မုန္႕ေလးစားလုိက္ရုံပင္။ ဒါမွမဟုတ္ အျပင္မွာ ေတြ႕တာ၀ယ္စားလုိက္ရုံပင္။ ဆီးခ်ိဳသမားမ်ားထုိသုိ႕လုပ္ရ်္မရပါ။
အဆာေျပစားရန္ သေရစာ ရွာရခက္ျခင္းျဖစ္ပါသည္။ တရက္အတြက္ရွာရမည္မဟုတ္ပါ မေသမခ်င္းအတြက္ရွာရမည္ျဖစ္ပါသည္။
ျမန္မာျပည္မွ ထုတ္ေသာေခါက္ဆြဲထုတ္ ယမ္ယမ္ ႏွင္႕ အျခား အထုတ္မ်ား ဆီးခ်ိဳ မတက္တာေတြ႕ရပါသည္။
ကုိရီးယားထုတ္မ်ား seafood ပါ ပါက အနည္းငယ္တက္ပါသည္။ ျမန္မာမုန္႕မ်ားႏွင္႕ တည္႕သည္ဟု ဆရာ၀န္က
ေျပာတတ္ပါသည္။ လက္ေတြ႕စားႀကည္႕ပါက ဆီးခ်ိဳတက္ေနသည္ကုိေတြ႕ရပါသည္။ ယင္းအခ်က္မွာ အခ်ဳိမႈန္႕
သုံးထားရ်္ျဖစ္ပါသည္။ ဥပမာ မုန္႕လင္မယား မုန္ျပစ္သလက္ တုိ႕တြင္ အခ်ိဳမႈန္႕မပါေသာဆုိင္ကုိရွာထားပါ။
မုန္႕အမ်ားစုတြင္ စားေကာင္းေအာင္ အခ်ိဳမႈန္႕ႏွင္႕ သႀကား အနည္းငယ္ပါတတ္ပါသည္။
ပိန္းဥျပဳတ္စားရ်္ရပါသည္။ ယခုအခါ ျမန္မာျပည္တြင္ ဆီးခ်ိဳသမားစားရန္ မလုိင္မုန္႕ ေခ်ာကလက္မ်ားေရာင္းေနပါျပီ။
စားႀကည္႕ေသာအခါ မတက္သည္ကုိေတြ႕ရသည္။ စားစရာတုိးလာသျဖင္႕၀မ္းသာစရာပါ။ ထမင္းမ၀တ၀စားျပီး
အခ်ိဳတဲခ်င္ပါလိမ္႕မည္။ ဆီးခ်ိဳမတက္ေသာေခ်ာကလက္ မလုိင္မုန္႕တုိ႕ျဖင္႕ အာသာေျဖနိဳင္ပါျပီ။
ဆီးခ်ိဳကုိဘယ္လုိပင္ေကာင္းေအာင္ထိမ္းထိမ္း ႀကြက္သားမ်ားပ်က္စီးျပီး ပ်က္လာသည္ကုိ ဆီးခ်ိဳသက္တမ္းရင္႕ပါက
ေတြ႕လာရပါသည္။ ဆီးခ်ိဳေရာဂါဆုိသည္မွာ ႀကြက္သားပ်က္စီးေသာေရာဂါဟု ဆရာ၀န္မ်ားေျပာမည္မဟုတ္ပါ။
လမ္းမေလွ်ာက္ပါက ပုိဆုိးပါမည္။ အေရးႀကီးသည္မွာ ေျခသလုံးႀကြက္သားသည္လူ၏ဒုတိယႏွစ္လုံးဟုပင္
ေျပာနိဳင္ပါသည္။ ေျခေထာက္ေအာက္ပုိင္းမွ ေသြးမ်ားအေပၚသုိ႕ျပန္တက္ရန္ ေျခသလုံးႀကြက္သားက လုပ္ေပးပါသည္။
ယင္းႀကြက္သားမ်ား ပ်က္စီးပါက ေျခေထာက္ပုတ္ျခင္း ႏွလုံးေရာဂါစျခင္းတုိ႕ျဖစ္ပါမည္။
ခါးရုိးကုိထိမ္းထားေသာႀကြက္သားမ်ားပ်က္စီးပါက ခါးရုိးကြ်န္ျပီး အခန္႕မသင္႕လွ်င္ အာရုံေႀကာကုိဖိမိျပီး ဒုကၡေရာက္ပါလိမ္႕မည္။
ထုိ႕ေႀကာင္႕ လမ္းမွန္မွန္ေလွ်ာက္ေပးရန္ႏွင္႕ စိတ္ဓါတ္က်ျခင္းမျဖစ္ရန္ အေရးႀကီးလွပါေႀကာင္း မိမိတြင္ဆီးခ်ိဳေရာဂါမရွိ
ေသာ္လည္း မိမိေဆြမ်ိဳး မိတ္ေဆြမ်ားတြင္ ရွိေနပါက သတင္းမ်ားပါးေစခ်င္ပါသည္။
**meepyatite**
**Public Health**
ေန႕စဥ္နဲ႕အမွ် ဆီးခ်ိဳေသြးခ်ိဳေရာဂါသည္မ်ား တုိးပြါးေနသည္ကုိေတြ႕ရသည္။
ဆရာ၀န္မ်ားထံတြင္လည္း တရက္တရက္လူနာက ၁၀၀ ေက်ာ္ရွိသည္္။
လူနာတဦးခ်င္းစီကုိေတာ႕ အေသးစိတ္ေဆြးေႏြးမေပးနိဳင္ပါ။
လူနာ အသစ္ဆုိလွ်င္ ဘာ ဘာ စား ဘာဘာေရွာင္ .. ေသာက္ေဆးေပးမည္။
တခ်ိဳ႕ဆရာမ်ားကေတတာ႕ ပုိမုိအေသးစိတ္ေရးထားေသာ စာရီက္ကေလးကုိ ေပးပါသည္။
ျဖစ္ခါစ (သုိ႕) ျဖစ္ေႀကာင္းသိခါစ လူနာမ်ားအတြက္ ဆရာ၀န္ညြန္ႀကားသည္႕အတုိင္း
ခဲယင္းစြာ လုိက္နာေနရမည္ျဖစ္ပါသည္။
ဒီေနရာမွာ ေျပာခ်င္တာက ဆရာ၀န္မ်ားအေနႏွင္႕ လူနာစိတ္ဓါတ္က်သြားမွာစုိးရ်္ထင္ပါသည္။
ထမင္း၀ေအာင္စားပါ။ အရည္ရႊမ္းတဲ႕အသီး အခ်ိဳဓါတ္ပါတဲ႕အသီး မစားပါႏွင္႕ ( ယင္းအသီးမ်ားကုိ
အမည္တတ္ႀကည္႕ပါက စားလုိ႕ေကာင္းေသာအသီး ဟူသမွ် မတည္႕တာကုိေတြ႕ရသည္။ )
ဆရာ၀န္မ်ားရွင္းျပရန္အခ်ိန္မေပးနိဳင္ရ်္ျဖစ္ေစ လူနာစိတ္ဓါတ္က်မွာစုိးရ်္ျဖစ္ေစ ေျပာေလ့မရွိေသာအခ်က္တခ်ိဳ႕ႏွင္႕
စားနိဳင္ေသာ အစားအစာအခ်ိဳ႕ကုိ တင္ျပလုိက္ပါသည္။ ဆီးခ်ိဳသမား၏ ပထမဆုံးရင္ဆုိင္ရမည္႕ဒုကၡမွာ …
ဗုိက္ဆာလာျပီဆုိလွ်င္ မိမိႏွင္႕တည္႕သည္႕အစာကုိရွာမေတြ႕ခ်င္းပင္ျဖစ္သည္။ ဘာစားရမလဲ စဥ္းစားေနတာႏွင္႕
အဆာလြန္ျပီး အစာအိမ္က ဆက္ျပီးဒုကၡေပးပါေတာ႕မည္။
လူေကာင္းကေတာ႕ အနဲဆုံး ငွက္ေပ်ာသီး တလုံးေကာက္ခါငင္ခါ စားလုိက္၊ ေကာ္ဖီ လက္ဘက္ရည္ႏွင္႕ ဘီစကစ္
မုန္႕ေလးစားလုိက္ရုံပင္။ ဒါမွမဟုတ္ အျပင္မွာ ေတြ႕တာ၀ယ္စားလုိက္ရုံပင္။ ဆီးခ်ိဳသမားမ်ားထုိသုိ႕လုပ္ရ်္မရပါ။
အဆာေျပစားရန္ သေရစာ ရွာရခက္ျခင္းျဖစ္ပါသည္။ တရက္အတြက္ရွာရမည္မဟုတ္ပါ မေသမခ်င္းအတြက္ရွာရမည္ျဖစ္ပါသည္။
ျမန္မာျပည္မွ ထုတ္ေသာေခါက္ဆြဲထုတ္ ယမ္ယမ္ ႏွင္႕ အျခား အထုတ္မ်ား ဆီးခ်ိဳ မတက္တာေတြ႕ရပါသည္။
ကုိရီးယားထုတ္မ်ား seafood ပါ ပါက အနည္းငယ္တက္ပါသည္။ ျမန္မာမုန္႕မ်ားႏွင္႕ တည္႕သည္ဟု ဆရာ၀န္က
ေျပာတတ္ပါသည္။ လက္ေတြ႕စားႀကည္႕ပါက ဆီးခ်ိဳတက္ေနသည္ကုိေတြ႕ရပါသည္။ ယင္းအခ်က္မွာ အခ်ဳိမႈန္႕
သုံးထားရ်္ျဖစ္ပါသည္။ ဥပမာ မုန္႕လင္မယား မုန္ျပစ္သလက္ တုိ႕တြင္ အခ်ိဳမႈန္႕မပါေသာဆုိင္ကုိရွာထားပါ။
မုန္႕အမ်ားစုတြင္ စားေကာင္းေအာင္ အခ်ိဳမႈန္႕ႏွင္႕ သႀကား အနည္းငယ္ပါတတ္ပါသည္။
ပိန္းဥျပဳတ္စားရ်္ရပါသည္။ ယခုအခါ ျမန္မာျပည္တြင္ ဆီးခ်ိဳသမားစားရန္ မလုိင္မုန္႕ ေခ်ာကလက္မ်ားေရာင္းေနပါျပီ။
စားႀကည္႕ေသာအခါ မတက္သည္ကုိေတြ႕ရသည္။ စားစရာတုိးလာသျဖင္႕၀မ္းသာစရာပါ။ ထမင္းမ၀တ၀စားျပီး
အခ်ိဳတဲခ်င္ပါလိမ္႕မည္။ ဆီးခ်ိဳမတက္ေသာေခ်ာကလက္ မလုိင္မုန္႕တုိ႕ျဖင္႕ အာသာေျဖနိဳင္ပါျပီ။
ဆီးခ်ိဳကုိဘယ္လုိပင္ေကာင္းေအာင္ထိမ္းထိမ္း ႀကြက္သားမ်ားပ်က္စီးျပီး ပ်က္လာသည္ကုိ ဆီးခ်ိဳသက္တမ္းရင္႕ပါက
ေတြ႕လာရပါသည္။ ဆီးခ်ိဳေရာဂါဆုိသည္မွာ ႀကြက္သားပ်က္စီးေသာေရာဂါဟု ဆရာ၀န္မ်ားေျပာမည္မဟုတ္ပါ။
လမ္းမေလွ်ာက္ပါက ပုိဆုိးပါမည္။ အေရးႀကီးသည္မွာ ေျခသလုံးႀကြက္သားသည္လူ၏ဒုတိယႏွစ္လုံးဟုပင္
ေျပာနိဳင္ပါသည္။ ေျခေထာက္ေအာက္ပုိင္းမွ ေသြးမ်ားအေပၚသုိ႕ျပန္တက္ရန္ ေျခသလုံးႀကြက္သားက လုပ္ေပးပါသည္။
ယင္းႀကြက္သားမ်ား ပ်က္စီးပါက ေျခေထာက္ပုတ္ျခင္း ႏွလုံးေရာဂါစျခင္းတုိ႕ျဖစ္ပါမည္။
ခါးရုိးကုိထိမ္းထားေသာႀကြက္သားမ်ားပ်က္စီးပါက ခါးရုိးကြ်န္ျပီး အခန္႕မသင္႕လွ်င္ အာရုံေႀကာကုိဖိမိျပီး ဒုကၡေရာက္ပါလိမ္႕မည္။
ထုိ႕ေႀကာင္႕ လမ္းမွန္မွန္ေလွ်ာက္ေပးရန္ႏွင္႕ စိတ္ဓါတ္က်ျခင္းမျဖစ္ရန္ အေရးႀကီးလွပါေႀကာင္း မိမိတြင္ဆီးခ်ိဳေရာဂါမရွိ
ေသာ္လည္း မိမိေဆြမ်ိဳး မိတ္ေဆြမ်ားတြင္ ရွိေနပါက သတင္းမ်ားပါးေစခ်င္ပါသည္။
**meepyatite**
No comments:
Post a Comment