လူထုက်နး္မာေရး(ေဆးဖက္ဝင္ သစ္သီးဝလံ အခြံ )

> **ေဆးဖက္ဝင္ေသာ သစ္သီးဝလံမ်ားဧ။္ အခြံ **

**Public Health**

သစ္သီဝလံ မ်ားရဲ႕ အခြံဟာ သင့္ရဲ႕ အဟာရေတြကို ပိုမိုျဖစ္ေစပါတယ္။ အခြံကိုစားျခင္းျဖင့္ သင့္ရဲ႕ စြမ္းအင္ေတြကို ပိုမိုျဖစ္ထြန္းေစသလို ကင္ဆာေရာဂါကိုပါ တိုက္ဖ်က္ႏိုင္ပါတယ္။ အစားနဲ႕ က်န္းမာေရး Royal အဖြဲ႕အစည္းမွ ဥကၠဌေဟာင္း ျဖစ္ခဲ့သူ ေဒါက္တာ Marilyn Glenville က သစ္သီးဝလံမ်ားနဲ႕ ဟင္းသီးဟင္ရြက္တိုင္းမွာ သဘာဝတရားကေပးထားတဲ့ ေရာဂါမ်ားကို တိုက္ဖ်က္ဖို႕အက်ဳိးျဖစ္ထြန္းေစတာေတြ ပါရွိတယ္လို႕ဆိုပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ဟာ တခါမဟုတ္သလို တန္ဖိုးရွိတဲ့ အခြံေတြကို လြင့္ပစ္ေနၾကပါတယ္။ အညွာအပြင့္က အစ သစ္သီးမ်ားရဲ႕ အူတိုင္ အထိ က်န္းမာေရးအတြက္ အက်ဳိးျဖစ္ထြန္းေစတဲ့ အရာေတြပါရွိေနပါတယ္။ (ဥပမာ - ပဒိုင္းသီးလို အသီးမ်ဳိးထင္တယ္ ဟဲဟဲ)အခုဒီမွာေျပာျခင္တာကေတာ့ သင့္အေနနဲ႕ အခြံကိုပါမလြင့္ပစ္ဘဲ အကုန္လံုးကို စားဖို႕ တိုက္တြန္းလိုက္ပါတယ္ လို႕
ေဒါက္တာ Marilyn Glenville ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။ (ဒူးရင္းသီး ဆိုရင္ေတာ့လား)


**ကီဝီသီး (Kiwi fruit)**
ကီဝီသီး ရဲ႕အခြံမွာ အေမႊးပါးေလးမ်ားပါရွိပါတယ္။ antioxidants (ေအာက္စီဂ်င္ျဖင့္ပါဝင္ေပါင္းစပ္) တဲ့အက်ဳိးေက်းဇူးကို ျဖစ္ထြန္းေစသလို၊ ကင္ဆာေရာဂါကို ကာကြယ္ျခင္း၊ နာက်င္ကိုက္ခဲမႈမ်ားကို ေလ်ာ့က်ျခင္း ႏွင့္ allergenic (အလက္ၾကိတ္)မ်ားမျဖစ္ေအာင္ တားစီးႏိုင္ျခင္း မ်ားပါဝင္ေနတယ္လို႕ ေဒါက္တာ Glenville ေျပာပါတယ္။ ေရာဂါျဖစ္ေစႏိုင္တဲ့ ဘက္တီးရီးယား အမ်ဳိးေပါင္းမ်ားစြာကိုလည္း တိုက္ဖ်က္ႏိုင္သလို ဖ်ားနာျခင္းမ်ားကို၄င္း၊ E-coli ဘက္တီးရီးယား နဲ႕ အစာအဆိပ္ေတာက္ျခင္းမ်ားကိုလည္း တားစီးႏိုင္ပါတယ္။

**နာနတ္သီး (Pineapple)**
နာနတ္သီးကို အခြံပါစားရမယ္ ထင္ျပီး မေၾကာက္လိုက္ပါနဲ႕ အခြံကိုေတာ့ မစားခိုင္းပါဘူး လြင့္ပစ္လိုက္ပါ။ အလယ္အူတိုင္ကိုစားဖို႕အတြက္ ေျပာတာပါ။ နာနတ္သီးႏွင့္ အူတိုင္ကို စားျခင္းအားျဖင့္ သင့္ခရီးသြားလို႕ ပင္ပမ္းႏြမ္းနယ္ျပီး အားအင္ေတြ ကုန္ခမ္းသြားျခင္းကို ျပန္လည္အားျဖည့္ေပးသလို ဗီတာမင္ စီ ဓါတ္ကိုလည္းရရွိေစပါတယ္။ ခႏၶာကိုယ္အတြင္း၌ အစာေျခ၊ ခ်က္မွု စသည့္ လုပ္ငန္းမ်ားအတြက္ သက္ရွိကလာပ္စည္း တခ်ို့က ထုတ္ေပးသည့္) ဓာတ္ေျပာင္းအကူျဒပ္။ အင္ဇိုင္း မ်ားအတြက္မ်ားစြာအက်ဳိးျဖစ္ထြန္းျခင္း အစာေျခမႈ႕ကို ပိုမိုအားေကာင္းေစျခင္းတို႕ျဖစ္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ေတာ့ အစာေျခဖ်က္မႈ႕ပိုေကာင္းတာျဖစ္တယ္လို႕ ေဒါက္တာ Glenville ဆိုပါတယ္။

**ပန္းေဂၚဖီအစိမ္း (Broccoli)**
ဒါကေတာ့ အရိုးေရာအရြက္ေတြပါ ဝါသနာပါရင္ ထည့္ျပီး ေၾကာ္ျခင္ေၾကာ္ ခ်က္ျခင္ခ်က္ လို႕ရပါတယ္။ သူကေတာ့ ကယ္လ္စီယံဓါတ္ကို ျမင့္မားစြာရရွိေစပါတယ္။ (ကယ္လ္စီယံ ေကြကာ ေသာက္စရာမလိုဘူးေပါ့) ေနာက္ျပီး ဗီတာမင္ စီ ဓါတ္ ကိုလည္းရရွိေစပါတယ္လို႕ ေဒါက္တာ Glenville ေျပာပါတယ္။ ရင္သားကင္ဆာ ျဖစ္ပြားျခင္းကိုလည္း ကာကြယ္ေစတယ္လို႕လည္း ကၽြန္ေတာ္မွ်ေဝခဲ့ဘူးပါတယ္။ ဒီေတာ့ အရိုးအညွာေတြ အရြက္ေတြကို ဝက္ စာထဲမထည့္မဲ့အစား ကိုယ္ဘဲစားလိုက္။

**ငွက္ေပ်ာသီးအခြံ (banana peel)**
ငွက္ေပ်ာသီးအခြံကို စားျခင္းအားျဖင့္ေတာ့ လူကို တက္ၾကြရႊင္လန္းေစပါတယ္။ ေနာက္ျပီး မ်က္စိအားေကာင္းေစသလို မ်က္စိတိမ္စြေရာဂါမ်ား အတြက္လည္း အလြန္ေကာင္းပါတယ္။
ဘယ္လိုစားရမလဲ ဆိုရင္ေတာ့ သုေတသီေတြမွ အၾကံေပးေျပာၾကားခ်က္အရ ငွက္ေပ်ာသီးအခြံကို ေရေႏြးနဲ႕ ၁ဝ မိနစ္ေလာက္ျပဳတ္ လိုက္ပါ။ ျပီးရင္ သစ္သီးေဖ်ာ္စက္ထဲမွာ ထည့္ေဖ်ာ္ျပီး ေဖ်ာ္ရည္အျဖစ္လဲ စားေသာက္ႏိုင္တယ္လို႕ဆိုပါတယ္။

**ၾကက္သြန္ျဖဴ (Garlic)**
ၾကက္သြန္ျဖဴ အခြံမွာ ကြဲျပားတဲ့ antioxidant ၆ မ်ဳိးပါဝင္ ပါတယ္။ ေနာက္ျပီး အိုမင္းရင့္ေရာ္ျခင္းႏွင့္ ႏွလံုးေရာဂါမ်ားကိုလည္း ကာကြယ္ႏိုင္တယ္လို႕ ေဒါက္တာ Glenville က ရွင္းျပပါတယ္။

**ေရွာက္သီး၊ သံပုရာသီး အမ်ဳိးဝင္အသီးမ်ား (Citrus)**
လိေမၼာ္သီး၊ ပ်ားလိေမၼာ္သီး တို႕ရဲ႕အခြံေတြကေတာ့ ကင္ဆာေရာဂါျဖစ္ပြားျခင္းႏွင့္ ႏွလံုးေရာဂါျဖစ္ျခင္းတို႕ကို အစြမ္းအထက္ဆံုး ကာကြယ္မႈ႕အေပးႏိုင္ဆံုး အခြံေတြျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္ျပီး မေကာင္းတဲ့ LDL ကိုလက္စထေရာဓါတ္ေတြကိုလည္း သိသိသာသာ ေလွ်ာ့ခ်ေပးႏိုင္ျခင္းတို႕ရွိတယ္လို႕ အေမရိကန္မွ ေလ့လာသိရွိခဲ့ပါတယ္။ ထိုကဲ့သို႕ပင္ ေဒါက္တာ Glenville မွလည္း ၄င္းအခြံမ်ားနဲ႕ ပါတ္သက္ျပီး ေရွာက္သီး သံပုရာသီး အမ်ဳိးအႏြယ္ဝင္ အသီးမ်ားရဲ႕ အခြံေအာက္မွ အျဖဴေရာင္ တစ္ရွဴးအမွ်င္မ်ားဟာလဲ ျမင့္မားတဲ့ ကာဗြန္ဟိုက္ဒရိုတ္ ဓါတ္ကို ရရွိေစသလို ကိုလက္စထေရာ ေလ်ာ့က်ျခင္း ႏွင့္ ဘက္တီးရီးမ်ား ကိုလဲ ဟန္႕တားေပးႏိုင္တယ္လို႕ ေျပာပါတယ္။

**ေရႊဖရံု၊ ေက်ာက္ဖရံု ႏွင့္ သခြါးေမႊးမ်ား (Pumpkin, butternut and
other squashes)**
သခြါးေမႊးကို စားျခင္းအားျဖင့္ေတာ့ အင္ဇိုင္းမ်ားကို ျမင့္မားစြာအက်ဳိးျဖစ္ထြန္းေစသလို၊ အသားအေရ မြဲေျခာက္မႈ႕၊ ႏွလံုးေရာဂါ ႏွင့္ ကင္ဆာေရာဂါမ်ားကို ဟန္႕တားေစႏိုင္ပါတယ္။ ယင္းအသီး မ်ားရဲ႕ အခြံကိုစားဖို႕အတြက္ ခက္ခဲမႈ႕အနည္းငယ္ ရွိတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ အခြံကို ပါးႏိုင္သေလာက္ ပါးေအာင္ခြာျပီး စားသင့္တယ္လို႕ ဆိုပါတယ္။

**အာလူး (Potatoes)**
အာလူးအခြံစားလွ်င္ လူတိုင္းနီးပါးသိျပီးသားျဖစ္တဲ့ အေၾကာင္းအရာတစ္ခုပါ။ အာလူးအခြံမွာလဲ ပိုတက္စီယံ၊ သံဓါတ္၊ ဗီတာမင္စီႏွင့္ အျခားဓါတ္ေပါင္းမ်ားစြာပါရွိတယ္လို႕ သိရပါတယ္။


http://www.meepyatite.info/

**ေဆးဖက္ဝင္ေသာ သစ္သီးဝလံမ်ားဧ။္ အခြံ **

**Public Health**

သစ္သီဝလံ မ်ားရဲ႕ အခြံဟာ သင့္ရဲ႕ အဟာရေတြကို ပိုမိုျဖစ္ေစပါတယ္။ အခြံကိုစားျခင္းျဖင့္ သင့္ရဲ႕ စြမ္းအင္ေတြကို ပိုမိုျဖစ္ထြန္းေစသလို ကင္ဆာေရာဂါကိုပါ တိုက္ဖ်က္ႏိုင္ပါတယ္။ အစားနဲ႕ က်န္းမာေရး Royal အဖြဲ႕အစည္းမွ ဥကၠဌေဟာင္း ျဖစ္ခဲ့သူ ေဒါက္တာ Marilyn Glenville က သစ္သီးဝလံမ်ားနဲ႕ ဟင္းသီးဟင္ရြက္တိုင္းမွာ သဘာဝတရားကေပးထားတဲ့ ေရာဂါမ်ားကို တိုက္ဖ်က္ဖို႕အက်ဳိးျဖစ္ထြန္းေစတာေတြ ပါရွိတယ္လို႕ဆိုပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ဟာ တခါမဟုတ္သလို တန္ဖိုးရွိတဲ့ အခြံေတြကို လြင့္ပစ္ေနၾကပါတယ္။ အညွာအပြင့္က အစ သစ္သီးမ်ားရဲ႕ အူတိုင္ အထိ က်န္းမာေရးအတြက္ အက်ဳိးျဖစ္ထြန္းေစတဲ့ အရာေတြပါရွိေနပါတယ္။ (ဥပမာ - ပဒိုင္းသီးလို အသီးမ်ဳိးထင္တယ္ ဟဲဟဲ)အခုဒီမွာေျပာျခင္တာကေတာ့ သင့္အေနနဲ႕ အခြံကိုပါမလြင့္ပစ္ဘဲ အကုန္လံုးကို စားဖို႕ တိုက္တြန္းလိုက္ပါတယ္ လို႕
ေဒါက္တာ Marilyn Glenville ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။ (ဒူးရင္းသီး ဆိုရင္ေတာ့လား)


**ကီဝီသီး (Kiwi fruit)**
ကီဝီသီး ရဲ႕အခြံမွာ အေမႊးပါးေလးမ်ားပါရွိပါတယ္။ antioxidants (ေအာက္စီဂ်င္ျဖင့္ပါဝင္ေပါင္းစပ္) တဲ့အက်ဳိးေက်းဇူးကို ျဖစ္ထြန္းေစသလို၊ ကင္ဆာေရာဂါကို ကာကြယ္ျခင္း၊ နာက်င္ကိုက္ခဲမႈမ်ားကို ေလ်ာ့က်ျခင္း ႏွင့္ allergenic (အလက္ၾကိတ္)မ်ားမျဖစ္ေအာင္ တားစီးႏိုင္ျခင္း မ်ားပါဝင္ေနတယ္လို႕ ေဒါက္တာ Glenville ေျပာပါတယ္။ ေရာဂါျဖစ္ေစႏိုင္တဲ့ ဘက္တီးရီးယား အမ်ဳိးေပါင္းမ်ားစြာကိုလည္း တိုက္ဖ်က္ႏိုင္သလို ဖ်ားနာျခင္းမ်ားကို၄င္း၊ E-coli ဘက္တီးရီးယား နဲ႕ အစာအဆိပ္ေတာက္ျခင္းမ်ားကိုလည္း တားစီးႏိုင္ပါတယ္။

**နာနတ္သီး (Pineapple)**
နာနတ္သီးကို အခြံပါစားရမယ္ ထင္ျပီး မေၾကာက္လိုက္ပါနဲ႕ အခြံကိုေတာ့ မစားခိုင္းပါဘူး လြင့္ပစ္လိုက္ပါ။ အလယ္အူတိုင္ကိုစားဖို႕အတြက္ ေျပာတာပါ။ နာနတ္သီးႏွင့္ အူတိုင္ကို စားျခင္းအားျဖင့္ သင့္ခရီးသြားလို႕ ပင္ပမ္းႏြမ္းနယ္ျပီး အားအင္ေတြ ကုန္ခမ္းသြားျခင္းကို ျပန္လည္အားျဖည့္ေပးသလို ဗီတာမင္ စီ ဓါတ္ကိုလည္းရရွိေစပါတယ္။ ခႏၶာကိုယ္အတြင္း၌ အစာေျခ၊ ခ်က္မွု စသည့္ လုပ္ငန္းမ်ားအတြက္ သက္ရွိကလာပ္စည္း တခ်ို့က ထုတ္ေပးသည့္) ဓာတ္ေျပာင္းအကူျဒပ္။ အင္ဇိုင္း မ်ားအတြက္မ်ားစြာအက်ဳိးျဖစ္ထြန္းျခင္း အစာေျခမႈ႕ကို ပိုမိုအားေကာင္းေစျခင္းတို႕ျဖစ္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ေတာ့ အစာေျခဖ်က္မႈ႕ပိုေကာင္းတာျဖစ္တယ္လို႕ ေဒါက္တာ Glenville ဆိုပါတယ္။

**ပန္းေဂၚဖီအစိမ္း (Broccoli)**
ဒါကေတာ့ အရိုးေရာအရြက္ေတြပါ ဝါသနာပါရင္ ထည့္ျပီး ေၾကာ္ျခင္ေၾကာ္ ခ်က္ျခင္ခ်က္ လို႕ရပါတယ္။ သူကေတာ့ ကယ္လ္စီယံဓါတ္ကို ျမင့္မားစြာရရွိေစပါတယ္။ (ကယ္လ္စီယံ ေကြကာ ေသာက္စရာမလိုဘူးေပါ့) ေနာက္ျပီး ဗီတာမင္ စီ ဓါတ္ ကိုလည္းရရွိေစပါတယ္လို႕ ေဒါက္တာ Glenville ေျပာပါတယ္။ ရင္သားကင္ဆာ ျဖစ္ပြားျခင္းကိုလည္း ကာကြယ္ေစတယ္လို႕လည္း ကၽြန္ေတာ္မွ်ေဝခဲ့ဘူးပါတယ္။ ဒီေတာ့ အရိုးအညွာေတြ အရြက္ေတြကို ဝက္ စာထဲမထည့္မဲ့အစား ကိုယ္ဘဲစားလိုက္။

**ငွက္ေပ်ာသီးအခြံ (banana peel)**
ငွက္ေပ်ာသီးအခြံကို စားျခင္းအားျဖင့္ေတာ့ လူကို တက္ၾကြရႊင္လန္းေစပါတယ္။ ေနာက္ျပီး မ်က္စိအားေကာင္းေစသလို မ်က္စိတိမ္စြေရာဂါမ်ား အတြက္လည္း အလြန္ေကာင္းပါတယ္။
ဘယ္လိုစားရမလဲ ဆိုရင္ေတာ့ သုေတသီေတြမွ အၾကံေပးေျပာၾကားခ်က္အရ ငွက္ေပ်ာသီးအခြံကို ေရေႏြးနဲ႕ ၁ဝ မိနစ္ေလာက္ျပဳတ္ လိုက္ပါ။ ျပီးရင္ သစ္သီးေဖ်ာ္စက္ထဲမွာ ထည့္ေဖ်ာ္ျပီး ေဖ်ာ္ရည္အျဖစ္လဲ စားေသာက္ႏိုင္တယ္လို႕ဆိုပါတယ္။

**ၾကက္သြန္ျဖဴ (Garlic)**
ၾကက္သြန္ျဖဴ အခြံမွာ ကြဲျပားတဲ့ antioxidant ၆ မ်ဳိးပါဝင္ ပါတယ္။ ေနာက္ျပီး အိုမင္းရင့္ေရာ္ျခင္းႏွင့္ ႏွလံုးေရာဂါမ်ားကိုလည္း ကာကြယ္ႏိုင္တယ္လို႕ ေဒါက္တာ Glenville က ရွင္းျပပါတယ္။

**ေရွာက္သီး၊ သံပုရာသီး အမ်ဳိးဝင္အသီးမ်ား (Citrus)**
လိေမၼာ္သီး၊ ပ်ားလိေမၼာ္သီး တို႕ရဲ႕အခြံေတြကေတာ့ ကင္ဆာေရာဂါျဖစ္ပြားျခင္းႏွင့္ ႏွလံုးေရာဂါျဖစ္ျခင္းတို႕ကို အစြမ္းအထက္ဆံုး ကာကြယ္မႈ႕အေပးႏိုင္ဆံုး အခြံေတြျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္ျပီး မေကာင္းတဲ့ LDL ကိုလက္စထေရာဓါတ္ေတြကိုလည္း သိသိသာသာ ေလွ်ာ့ခ်ေပးႏိုင္ျခင္းတို႕ရွိတယ္လို႕ အေမရိကန္မွ ေလ့လာသိရွိခဲ့ပါတယ္။ ထိုကဲ့သို႕ပင္ ေဒါက္တာ Glenville မွလည္း ၄င္းအခြံမ်ားနဲ႕ ပါတ္သက္ျပီး ေရွာက္သီး သံပုရာသီး အမ်ဳိးအႏြယ္ဝင္ အသီးမ်ားရဲ႕ အခြံေအာက္မွ အျဖဴေရာင္ တစ္ရွဴးအမွ်င္မ်ားဟာလဲ ျမင့္မားတဲ့ ကာဗြန္ဟိုက္ဒရိုတ္ ဓါတ္ကို ရရွိေစသလို ကိုလက္စထေရာ ေလ်ာ့က်ျခင္း ႏွင့္ ဘက္တီးရီးမ်ား ကိုလဲ ဟန္႕တားေပးႏိုင္တယ္လို႕ ေျပာပါတယ္။

**ေရႊဖရံု၊ ေက်ာက္ဖရံု ႏွင့္ သခြါးေမႊးမ်ား (Pumpkin, butternut and
other squashes)**
သခြါးေမႊးကို စားျခင္းအားျဖင့္ေတာ့ အင္ဇိုင္းမ်ားကို ျမင့္မားစြာအက်ဳိးျဖစ္ထြန္းေစသလို၊ အသားအေရ မြဲေျခာက္မႈ႕၊ ႏွလံုးေရာဂါ ႏွင့္ ကင္ဆာေရာဂါမ်ားကို ဟန္႕တားေစႏိုင္ပါတယ္။ ယင္းအသီး မ်ားရဲ႕ အခြံကိုစားဖို႕အတြက္ ခက္ခဲမႈ႕အနည္းငယ္ ရွိတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ အခြံကို ပါးႏိုင္သေလာက္ ပါးေအာင္ခြာျပီး စားသင့္တယ္လို႕ ဆိုပါတယ္။

**အာလူး (Potatoes)**
အာလူးအခြံစားလွ်င္ လူတိုင္းနီးပါးသိျပီးသားျဖစ္တဲ့ အေၾကာင္းအရာတစ္ခုပါ။ အာလူးအခြံမွာလဲ ပိုတက္စီယံ၊ သံဓါတ္၊ ဗီတာမင္စီႏွင့္ အျခားဓါတ္ေပါင္းမ်ားစြာပါရွိတယ္လို႕ သိရပါတယ္။


http://www.meepyatite.info/