==လူထုက ်န္းမာေရး(နွာေစး ႏွာပိတ္ အိမ္တြင္ ေဆးနဲ႕က ်ိတ္)==

>

**Public Health**
 ++ႏွာေစးျခင္း၊ႏွာပိတ္ျခင္းမ်ားအတြက္ အိမ္တြင္းကုထံုး++

 အသက္ရွဳဖို႔ ေလကို ရွဴသြင္းလိုက္ခ်ိန္မွာ တခုခု ပိတ္ဆို႔ေနသလို ခံစားရၿပီး အခက္အခဲ ႀကံဳလိုက္ရတဲ့အခါ ႏွာပိတ္တယ္ လို႔ ေခၚဆိုၾကပါတယ္။ အဲလို ႏွာပိတ္ခ်ိန္မွာ ႏွာေခါင္းေပါက္အတြင္းမွာ အခၽြဲေတြနဲ႔ ပိတ္ဆို႔ေနတတ္တာပါ။တခါတေလ ႏွာပိတ္လြန္းလို႔ ေခါင္းပါကိုက္ခဲလာတဲ့အထိ ခံစားခ်က္က ဆိုးရြားတတ္ပါတယ္။ အဲလို ႀကံဳလိုက္ရၿပီဆိုရင္ေတာ့ အိမ္က မီးဖိုေခ်ာင္ထဲကိုသာ အေျပးသြားၿပီး ႏွာရည္ အျမန္ေပ်ာ္က်ၿပီး အသက္ရွဴလြယ္ေအာင္ လုပ္ပါေလေတာ့။ နည္းလမ္းေတြကိုေတာ့ က  ်ေနာ္တို႔ က ်န္းမာေရးသတင္းမ်ား ေပ့ခ်္ကေန မွ်ေ၀ေပးလိုက္ပါရေစေနာ။

(၁) အပူအစပ္ စားစရာေတြ။

ပူပူစပ္စပ္ အစားအစာေတြကို ႀကိဳက္ႏွစ္သက္တတ္သူ ဆိုရင္ေတာ့ အစာလဲ စားရင္း ေ၀ဒနာလဲ သက္သာတဲ့နည္းက အေတာ့္ကို အဆင္ေျပလွပါတယ္။ အပူအစပ္ အရသာရွိတဲ့ အစားအေသာက္ေတြကို စားသံုးရတာဟာ ႏွာေခါင္းထဲမွာ ပိတ္ဆို႔ေနတဲ့ အခၽြဲအခဲေတြကို အလြယ္တကူပဲ ေပ်ာ္၀င္က ်ဆင္းေစပါတယ္။ ႏွာပြင့္သြားၿပီဆိုတာနဲ႔ ခ်က္ခ်င္းပဲ ေနရထိုင္ရ ေပါ့ပါးသြားမွာပါ။

 (၂) ခရမ္းခ်ဥ္သီး ေဖ်ာ္ရည္ပူပူေလး။

 ႏွာပိတ္တာေတြ သက္သာေအာင္ ခရမ္းခ်ဥ္သီး ေဖ်ာ္ရည္ ပူပူေလးကို တေန႔ ၂ ႀကိမ္ ေသာက္ေပးႏိုင္ပါတယ္။ ေဖ်ာ္ရည္လုပ္နည္းကလဲ သိပ္မခက္လွပါဘူး။ ခရမ္းခ်ဥ္သီး ၄-၅ လံုးေလာက္ကို ပါးပါးလွီးထားၿပီး ၾကက္သြန္ျဖဴ စဥ္းထားတာ တဇြန္းစာေလာက္၊ သံပုရာရည္ တဇြန္း၊ ဆားနည္းနည္း၊ ငရုတ္ႏွစ္ နဲနဲ (အစပ္စားႏိုင္သူေတြဆို တဇြန္းစာေလာက္အထိ) ထည့္ၿပီး ဆူေအာင္တည္ၿပီး ေသာက္ေပးတာပါ။

  (၃) ပန္းသီးအရက္ ရွာလကာ။

 Apple Cider Vinegar လို႔ ေခၚတဲ့ ပန္းသီးအရက္ ရွာလကာဟာ ပိတ္ဆို႔ေနတဲ့ အခၽြဲေတြကို တျဖည္းျဖည္း ပါးသြားေစပါတယ္။ ေရေႏြးေႏြး တစ္ခြက္ထဲမွာ ပန္းသီးရွာလကာ ၂ ဇြန္း၊ ပ်ားရည္ ၁ ဇြန္း ထည့္ထားတဲ့ ေဖ်ာ္ရည္ကို တေန႔ကို ၂ ႀကိမ္မွ ၃ ႀကိမ္ ေသာက္ေပးႏိုင္ပါတယ္။

 (၄) ၾကက္သြန္ျဖဴ။

ၾကက္သြန္ျဖဴက်ေတာ့ အစိမ္းလိုက္ ကိုက္စားတဲ့အခါ စူးရွျပင္းထန္တဲ့ အနံ႕နဲ႔ စပ္ရွားရွား အရသာေၾကာင့္ အဆင္မေျပသူအတြက္ကေတာ့ ေရေႏြးဆူဆူ တခြက္စာထဲ ၾကက္သြန္ျဖဴ ၃ တက္ေလာက္ ထုထည့္ၿပီး ၾကက္သြန္ျဖဴဟင္းရည္ လုပ္ေသာက္တာပါ။ အဲဒီထဲကို နံႏြင္းမႈန္႔ ဇြန္းတ၀က္ေလာက္ ထည့္လို႔ရပါတယ္။ အဲဒီအရည္ေလးကို မွန္မွန္ ေသာက္ေပးသြားရင္ ႏွာေစး ႏွာပိတ္ အျမန္သက္သာသြားမွာတဲ့။ ဒီ့အတြက္ က  ်ေနာ့္ေျဖရွင္းကေတာ့ ႏွာေစးႏွာပိတ္ရင္ အသုပ္စံု ခ်ဥ္ငံပူစပ္ တပြဲနဲ႔ ၾကက္သြန္ျဖဴ ျငဳပ္ေကာင္း မ်ားမ်ားပါတဲ့ ဟင္းရည္ေလးကို ေသာက္လိုက္တာပါပဲ ခင္ဗ်ာ။

 (၅) Herbal Tea။

 ေဆးဖက္၀င္ လၻက္ေျခာက္ကို ေသာက္ေပးတာကလဲ ခႏၶာကိုယ္ထဲက အဆိပ္အေတာက္ေတြကို ဖယ္ရွားေပးၿပီး ႏွာပိတ္ေနတာေတြကို ပါးသြား သက္သာေစပါတယ္။ ၂ မ်ိဳးေတာင္ အသံုး၀င္တာေပါ့ေလ။ 

(၆) ေရေႏြးေငြ႔ ရွဴေပးျခင္း။

 ေရေႏြးေငြ႔ေတြကို တခ်ိဳ႔က ပါးစပ္နဲ႔အသက္ရွဳသြင္းၿပီး ႏွာေခါင္းကေန အသက္ ျပန္ရွဴထုတ္တတ္ပါတယ္။ အဲဒီအခါ ေရေႏြးေငြ႔ေတြက အဆုတ္ထဲကို ျဖတ္သန္းသြားၿပီး ႏွာေခါင္းေပါက္ထဲက အသက္ရွဳလမ္းေၾကာင္းမွာ ပိတ္ဆို႔ေနတဲ့ အခၽြဲေတြကို ပါးသြားေစၿပီး ႏွာပိတ္တာ သက္သာသြားေစပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ေရေႏြးေငြ႔တိုင္း မရွဴရပါဘူး။ ေရေႏြးဆူဆူထဲကို ajwain လို႔ ေခၚတဲ့ carom seed ကို ႀကိတ္ေခ်ထားတဲ့ အမႈန္႔ကို ထည့္ၿပီးမွ အဲဒီအေငြ႕ကို ရွဴရတာ ျဖစ္ပါတယ္။


 ႏွာေစး ႏွာပိတ္ေပ်ာက္လို႔ အသက္ရွဳ လြယ္ကူ ပြင့္လန္းၾကပါေစဗ်ာ။ 


+ေစာႏြဲ႔ေနဆိုင္ (ပူတာအို)+

**Public Health**
 ++ႏွာေစးျခင္း၊ႏွာပိတ္ျခင္းမ်ားအတြက္ အိမ္တြင္းကုထံုး++

 အသက္ရွဳဖို႔ ေလကို ရွဴသြင္းလိုက္ခ်ိန္မွာ တခုခု ပိတ္ဆို႔ေနသလို ခံစားရၿပီး အခက္အခဲ ႀကံဳလိုက္ရတဲ့အခါ ႏွာပိတ္တယ္ လို႔ ေခၚဆိုၾကပါတယ္။ အဲလို ႏွာပိတ္ခ်ိန္မွာ ႏွာေခါင္းေပါက္အတြင္းမွာ အခၽြဲေတြနဲ႔ ပိတ္ဆို႔ေနတတ္တာပါ။တခါတေလ ႏွာပိတ္လြန္းလို႔ ေခါင္းပါကိုက္ခဲလာတဲ့အထိ ခံစားခ်က္က ဆိုးရြားတတ္ပါတယ္။ အဲလို ႀကံဳလိုက္ရၿပီဆိုရင္ေတာ့ အိမ္က မီးဖိုေခ်ာင္ထဲကိုသာ အေျပးသြားၿပီး ႏွာရည္ အျမန္ေပ်ာ္က်ၿပီး အသက္ရွဴလြယ္ေအာင္ လုပ္ပါေလေတာ့။ နည္းလမ္းေတြကိုေတာ့ က  ်ေနာ္တို႔ က ်န္းမာေရးသတင္းမ်ား ေပ့ခ်္ကေန မွ်ေ၀ေပးလိုက္ပါရေစေနာ။

(၁) အပူအစပ္ စားစရာေတြ။

ပူပူစပ္စပ္ အစားအစာေတြကို ႀကိဳက္ႏွစ္သက္တတ္သူ ဆိုရင္ေတာ့ အစာလဲ စားရင္း ေ၀ဒနာလဲ သက္သာတဲ့နည္းက အေတာ့္ကို အဆင္ေျပလွပါတယ္။ အပူအစပ္ အရသာရွိတဲ့ အစားအေသာက္ေတြကို စားသံုးရတာဟာ ႏွာေခါင္းထဲမွာ ပိတ္ဆို႔ေနတဲ့ အခၽြဲအခဲေတြကို အလြယ္တကူပဲ ေပ်ာ္၀င္က ်ဆင္းေစပါတယ္။ ႏွာပြင့္သြားၿပီဆိုတာနဲ႔ ခ်က္ခ်င္းပဲ ေနရထိုင္ရ ေပါ့ပါးသြားမွာပါ။

 (၂) ခရမ္းခ်ဥ္သီး ေဖ်ာ္ရည္ပူပူေလး။

 ႏွာပိတ္တာေတြ သက္သာေအာင္ ခရမ္းခ်ဥ္သီး ေဖ်ာ္ရည္ ပူပူေလးကို တေန႔ ၂ ႀကိမ္ ေသာက္ေပးႏိုင္ပါတယ္။ ေဖ်ာ္ရည္လုပ္နည္းကလဲ သိပ္မခက္လွပါဘူး။ ခရမ္းခ်ဥ္သီး ၄-၅ လံုးေလာက္ကို ပါးပါးလွီးထားၿပီး ၾကက္သြန္ျဖဴ စဥ္းထားတာ တဇြန္းစာေလာက္၊ သံပုရာရည္ တဇြန္း၊ ဆားနည္းနည္း၊ ငရုတ္ႏွစ္ နဲနဲ (အစပ္စားႏိုင္သူေတြဆို တဇြန္းစာေလာက္အထိ) ထည့္ၿပီး ဆူေအာင္တည္ၿပီး ေသာက္ေပးတာပါ။

  (၃) ပန္းသီးအရက္ ရွာလကာ။

 Apple Cider Vinegar လို႔ ေခၚတဲ့ ပန္းသီးအရက္ ရွာလကာဟာ ပိတ္ဆို႔ေနတဲ့ အခၽြဲေတြကို တျဖည္းျဖည္း ပါးသြားေစပါတယ္။ ေရေႏြးေႏြး တစ္ခြက္ထဲမွာ ပန္းသီးရွာလကာ ၂ ဇြန္း၊ ပ်ားရည္ ၁ ဇြန္း ထည့္ထားတဲ့ ေဖ်ာ္ရည္ကို တေန႔ကို ၂ ႀကိမ္မွ ၃ ႀကိမ္ ေသာက္ေပးႏိုင္ပါတယ္။

 (၄) ၾကက္သြန္ျဖဴ။

ၾကက္သြန္ျဖဴက်ေတာ့ အစိမ္းလိုက္ ကိုက္စားတဲ့အခါ စူးရွျပင္းထန္တဲ့ အနံ႕နဲ႔ စပ္ရွားရွား အရသာေၾကာင့္ အဆင္မေျပသူအတြက္ကေတာ့ ေရေႏြးဆူဆူ တခြက္စာထဲ ၾကက္သြန္ျဖဴ ၃ တက္ေလာက္ ထုထည့္ၿပီး ၾကက္သြန္ျဖဴဟင္းရည္ လုပ္ေသာက္တာပါ။ အဲဒီထဲကို နံႏြင္းမႈန္႔ ဇြန္းတ၀က္ေလာက္ ထည့္လို႔ရပါတယ္။ အဲဒီအရည္ေလးကို မွန္မွန္ ေသာက္ေပးသြားရင္ ႏွာေစး ႏွာပိတ္ အျမန္သက္သာသြားမွာတဲ့။ ဒီ့အတြက္ က  ်ေနာ့္ေျဖရွင္းကေတာ့ ႏွာေစးႏွာပိတ္ရင္ အသုပ္စံု ခ်ဥ္ငံပူစပ္ တပြဲနဲ႔ ၾကက္သြန္ျဖဴ ျငဳပ္ေကာင္း မ်ားမ်ားပါတဲ့ ဟင္းရည္ေလးကို ေသာက္လိုက္တာပါပဲ ခင္ဗ်ာ။

 (၅) Herbal Tea။

 ေဆးဖက္၀င္ လၻက္ေျခာက္ကို ေသာက္ေပးတာကလဲ ခႏၶာကိုယ္ထဲက အဆိပ္အေတာက္ေတြကို ဖယ္ရွားေပးၿပီး ႏွာပိတ္ေနတာေတြကို ပါးသြား သက္သာေစပါတယ္။ ၂ မ်ိဳးေတာင္ အသံုး၀င္တာေပါ့ေလ။ 

(၆) ေရေႏြးေငြ႔ ရွဴေပးျခင္း။

 ေရေႏြးေငြ႔ေတြကို တခ်ိဳ႔က ပါးစပ္နဲ႔အသက္ရွဳသြင္းၿပီး ႏွာေခါင္းကေန အသက္ ျပန္ရွဴထုတ္တတ္ပါတယ္။ အဲဒီအခါ ေရေႏြးေငြ႔ေတြက အဆုတ္ထဲကို ျဖတ္သန္းသြားၿပီး ႏွာေခါင္းေပါက္ထဲက အသက္ရွဳလမ္းေၾကာင္းမွာ ပိတ္ဆို႔ေနတဲ့ အခၽြဲေတြကို ပါးသြားေစၿပီး ႏွာပိတ္တာ သက္သာသြားေစပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ေရေႏြးေငြ႔တိုင္း မရွဴရပါဘူး။ ေရေႏြးဆူဆူထဲကို ajwain လို႔ ေခၚတဲ့ carom seed ကို ႀကိတ္ေခ်ထားတဲ့ အမႈန္႔ကို ထည့္ၿပီးမွ အဲဒီအေငြ႕ကို ရွဴရတာ ျဖစ္ပါတယ္။


 ႏွာေစး ႏွာပိတ္ေပ်ာက္လို႔ အသက္ရွဳ လြယ္ကူ ပြင့္လန္းၾကပါေစဗ်ာ။ 


+ေစာႏြဲ႔ေနဆိုင္ (ပူတာအို)+