**Public Health**
အီဘုိလာဗုိင္းရပ္စ္ေရာဂါသည္ ကူးစက္ျမန္ေရာဂါတစ္မ်ဳိးျဖစ္ၿပီး
ကုသရန္ ခက္ခဲသည့္အျပင္ ေရာဂါျပန္႔ပြားမႈအား ထိန္းခ်ဳပ္ရန္
အလြန္ခက္ခဲေသာ ေရာဂါျဖစ္ပါသည္။
၊ယခုအခါ အာဖရိကအေနာက္ပုိင္းေဒသရွိ ဂိုင္ယာနာ၊လစ္ဗ်ား၊နိုင္ဂ်ီးရီးယား၊ဆီရီယာလီယြန္
စသည့္ႏုိင္ငံတုိ႔တြင္ ေရာဂါကူးစက္ျဖစ္ပြားေနၿပီး
၂၀၁၄ ခုႏွစ္ မတ္လမွ ၁-၈-၂၀၁၄ ရက္အထိ အီဘုိလာဗုိင္းရပ္စ္
ေရာဂါျဖစ္ပြားသူ ၁၆၀၃ ဦးႏွင့္ ေသဆံုးသူ ၈၈၇ ဦးရွိခဲ့သည္။**အီဘုိလာဗုိင္းရပ္စ္ေရာဂါကူးစက္ႏုိင္ေသာနည္းလမ္းမ်ား**
- အဆုိပါေသြးႏွင့္ ခႏ္ၶာကုိယ္မွ အရည္မ်ားထိေတြ႕ထားေသာ အရာ ၀တ္ၳဳမ်ားႏွင့္ ထိေတြ႕ကုိင္တြယ္ျခင္းတို႔မွ ကူးစက္ႏုိင္သည္။
- ဆားစ္၊ လူတုပ္ေကြးကပ္ေရာဂါ၊ ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြးေရာဂါ၊ မားစ္ျပင္းထန္ အဆုတ္ေရာင္ေရာဂါ (MERS CoV) တုိ႔ကဲ့သုိ႔ ေလထဲမွတစ္ဆင့္ ကူးစက္ႏုိင္ေသာ ေရာဂါမဟုတ္ပါ။
- အီဘုိလာေရာဂါသည္ ေလ၊ ေရ၊ အစားအစာတုိ႔မွတစ္ဆင့္ မကူး စက္ႏုိင္ပါ။
-ယခုအခ်ိန္အထိ အီဘုိလာဗုိင္းရပ္စ္ေရာဂါကုိ ကာကြယ္ကုသရန္ ေဆးမရွိေသးပါ။ ေရာဂါမျဖစ္ပြ ာ းရန ္ ကာကြယ္ရ န္အေရးႀကးီ ပါသည။္
-ေရာဂါပုိးရွိေသာ လူနာႏွင့္တိရစ္ၦာန္တုိ႔၏ တံေတြး၊ ေသြးစေသာ ခႏ္ၶာကုိယ္အရည္မ်ားအား ကိုင္တြယ္ထိေတြ႕သူမ်ားတြင္ အဓိက ေရာဂါကူးစက္ႏုိင္ေျခရွိသျဖင့္ ကာကြယ္သည့္ နည္းလမ္းမ်ားကုိ တိက်စြာ လုိက္နာေဆာင္ရြက္ရန္ လုိအပ္ပါသည္။
**အီဘုိလာဗုိင္းရပ္စ္ေရာဂါသံသယလက္ၡဏာမ်ား**
အီဘုိလာဗိုင္းရပ္စ္ေရာဂါ ကူးစက္ျဖစ္ပြားေနေသာ ႏုိင္ငံမ်ား၊ အထူးသျဖင့္ (အေနာက္အာဖရိကႏုိင္ငံမ်ား)သုိ႔ သြားေရာက္ခဲ့သူမ်ား (သုိ႔မဟုတ္) ႏုိင္ငံတကာခရီးသြားသူမ်ား၊ ကူးစက္ျမန္ အီဘုိလာေရာဂါ လူနာအား တုိက္႐ုိက္ျပဳစုကုသထိေတြ႕ကုိင္တြယ္ခဲ့သူမ်ား၊ ေရာဂါရွိေသာ ေတာ႐ုိင္းတိရစ္ၦာန္မ်ားအား ထိေတြ႕ကုိင္တြယ္သူမ်ားတြင္- -ဖ်ားျခင္း၊ အားအင္ခ်ည့္နဲ႔ျခင္း၊ ႂကြက္သားမ်ား နာက်င္ကုိက္ခဲ ျခင္း၊ ေခါင္းကုိက္ျခင္း၊ လည္ေခ်ာင္းနာျခင္း၊ အန္ျခင္း၊ အရည္၀မ္း သြားျခင္း၊ -အီဘုိလာဗုိင္းရပ္စ္ပုိးသည္ အသည္းႏွင့္ေက်ာက္ကပ္မ်ား၊ ပ်က္ စီးႏုိင္သျဖင့္ ခႏ္ၶာကုိယ္အတြင္းႏွင့္အျပင္ ေသြးယုိထြက္မႈရွိျခင္း ေၾကာင့္ အသက္အႏ္ၲရာယ္ျဖစ္ႏုိင္ပါသည္။
**အီဘုိလာေရာဂါကူးစက္မႈမရွိေစေရး ကာကြယ္ရန္နည္းလမ္းမ်ား**
၁။ တစ္ကုိယ္ေရသန္႔ရွင္းေရးကုိ အထူးဂ႐ုျပဳပါ။
၂။ လက္ကုိေရႏွင့္ဆပ္ျပာျဖင့္ မၾကာခဏေဆးေၾကာပါ။
၃။ေရာဂါပိုးရွိသူဧ။္ေသြးနွင့္အား ယင္း ခႏ္ၶာကုိယ္မွထြက္ေသာအရည္မ်ားအား ထိေတြ႕ကုိင္တြယ္ျခင္းမျပဳရ၊
၄။ ေရာဂါပိုးရွိေသာလူ၊တိရစ္ၦာန္တို ့ဧ။္ေသြးနွင့္ယင္း ခႏ္ၶာကုိယ္မွထြက္ေသာ အရည္မ်ားရွိႏုိင္သည့္ (အရာ၀တ္ၳဳပစ္ၥည္း၊ ခံုမ်ား၊ စားပြဲ မ်ား၊ အိပ္ရာ၊ ေလွကားလက္ရန္း၊ နံရံစသည္တုိ႔အား) ထိေတြ႕ ကုိင္တြယ္ျခင္းမျပဳရ၊
၅။ အထူးသျဖင့္ အီဘုိလာဗုိင္းရပ္စ္ေရာဂါ ကူးစက္ျဖစ္ပြားေသာ ႏုိင္ငံမ်ားသုိ႔ သြားေရာက္ခဲ့သူမ်ားႏွင့္ ႏုိင္ငံတကာခရီးသြားသူမ်ား တြင္ ေအာက္ေဖာ္ျပပါ သံသယလက္ၡဏာမ်ားျဖစ္ေပၚလာပါက က်န္းမာေရးဌာနသုိ႔ ခ်က္ခ်င္းသတင္းပုိ႔ ေဆးကုသမႈခံယူပါ၊ ဖ်ားျခင္း၊ ေခါင္းကုိက္ျခင္း၊ ကုိယ္လက္ကုိက္ခဲျခင္း၊ ႏုံးခ်ည့္ျခင္း၊ လည္ေခ်ာင္းမ်ားနာျခင္း၊ အရည္၀မ္းသြားျခင္း၊ အန္ျခင္း၊ ခႏ္ၶာကုိယ္ အတြင္းႏွင့္အျပင္ ေသြးယိုထြက္မႈရွိျခင္း၊
၆။ အထက္ပါ သံသယလက္ၡဏာျဖစ္ပြားသူမ်ား ေတြ႕ရွိပါက နီးစပ္ရာ က်န္းမာေရးဌာနသုိ႔ ခ်က္ခ်င္းသတင္းပုိ႔ပါ၊ ၇။ ႏိုင္ငံျခားသို႔ခရီးသြားေရာက္ရန္ အစီအစဥ္ရွိပါကေရာဂါျဖစ္ပြား ကူးစက္ေနသည့္ ႏုိင္ငံမ်ားသုိ႔ သြားေရာက္ျခင္းကုိ ေရွာင္ၾကဥ္ပါ။ က်န္းမာေရး၀န္ႀကီးဌာနမွ အီဘုိလာေရာဂါ ႀကိဳတင္ကာကြယ္ကုသ ထိန္းခ်ဳပ္ေရးလုပ္ငန္းမ်ားကုိ စနစ္တက် ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိသည့္အတြက္ က်န္းမာေရး၀န္ႀကီးဌာန၏ သတိေပးႏိႈးေဆာ္ခ်က္မ်ားကုိ တိက်စြာလုိက္နာ ေဆာင္ရြက္ပါ။
+ျမန္မာနိုင္ငံက်န္းမာေရး၀န္ႀကီးဌာန+
**Public Health**
အီဘုိလာဗုိင္းရပ္စ္ေရာဂါသည္ ကူးစက္ျမန္ေရာဂါတစ္မ်ဳိးျဖစ္ၿပီး
ကုသရန္ ခက္ခဲသည့္အျပင္ ေရာဂါျပန္႔ပြားမႈအား ထိန္းခ်ဳပ္ရန္
အလြန္ခက္ခဲေသာ ေရာဂါျဖစ္ပါသည္။
၊ယခုအခါ အာဖရိကအေနာက္ပုိင္းေဒသရွိ ဂိုင္ယာနာ၊လစ္ဗ်ား၊နိုင္ဂ်ီးရီးယား၊ဆီရီယာလီယြန္
စသည့္ႏုိင္ငံတုိ႔တြင္ ေရာဂါကူးစက္ျဖစ္ပြားေနၿပီး
၂၀၁၄ ခုႏွစ္ မတ္လမွ ၁-၈-၂၀၁၄ ရက္အထိ အီဘုိလာဗုိင္းရပ္စ္
ေရာဂါျဖစ္ပြားသူ ၁၆၀၃ ဦးႏွင့္ ေသဆံုးသူ ၈၈၇ ဦးရွိခဲ့သည္။**အီဘုိလာဗုိင္းရပ္စ္ေရာဂါကူးစက္ႏုိင္ေသာနည္းလမ္းမ်ား**
- အဆုိပါေသြးႏွင့္ ခႏ္ၶာကုိယ္မွ အရည္မ်ားထိေတြ႕ထားေသာ အရာ ၀တ္ၳဳမ်ားႏွင့္ ထိေတြ႕ကုိင္တြယ္ျခင္းတို႔မွ ကူးစက္ႏုိင္သည္။
- ဆားစ္၊ လူတုပ္ေကြးကပ္ေရာဂါ၊ ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြးေရာဂါ၊ မားစ္ျပင္းထန္ အဆုတ္ေရာင္ေရာဂါ (MERS CoV) တုိ႔ကဲ့သုိ႔ ေလထဲမွတစ္ဆင့္ ကူးစက္ႏုိင္ေသာ ေရာဂါမဟုတ္ပါ။
- အီဘုိလာေရာဂါသည္ ေလ၊ ေရ၊ အစားအစာတုိ႔မွတစ္ဆင့္ မကူး စက္ႏုိင္ပါ။
-ယခုအခ်ိန္အထိ အီဘုိလာဗုိင္းရပ္စ္ေရာဂါကုိ ကာကြယ္ကုသရန္ ေဆးမရွိေသးပါ။ ေရာဂါမျဖစ္ပြ ာ းရန ္ ကာကြယ္ရ န္အေရးႀကးီ ပါသည။္
-ေရာဂါပုိးရွိေသာ လူနာႏွင့္တိရစ္ၦာန္တုိ႔၏ တံေတြး၊ ေသြးစေသာ ခႏ္ၶာကုိယ္အရည္မ်ားအား ကိုင္တြယ္ထိေတြ႕သူမ်ားတြင္ အဓိက ေရာဂါကူးစက္ႏုိင္ေျခရွိသျဖင့္ ကာကြယ္သည့္ နည္းလမ္းမ်ားကုိ တိက်စြာ လုိက္နာေဆာင္ရြက္ရန္ လုိအပ္ပါသည္။
**အီဘုိလာဗုိင္းရပ္စ္ေရာဂါသံသယလက္ၡဏာမ်ား**
အီဘုိလာဗိုင္းရပ္စ္ေရာဂါ ကူးစက္ျဖစ္ပြားေနေသာ ႏုိင္ငံမ်ား၊ အထူးသျဖင့္ (အေနာက္အာဖရိကႏုိင္ငံမ်ား)သုိ႔ သြားေရာက္ခဲ့သူမ်ား (သုိ႔မဟုတ္) ႏုိင္ငံတကာခရီးသြားသူမ်ား၊ ကူးစက္ျမန္ အီဘုိလာေရာဂါ လူနာအား တုိက္႐ုိက္ျပဳစုကုသထိေတြ႕ကုိင္တြယ္ခဲ့သူမ်ား၊ ေရာဂါရွိေသာ ေတာ႐ုိင္းတိရစ္ၦာန္မ်ားအား ထိေတြ႕ကုိင္တြယ္သူမ်ားတြင္- -ဖ်ားျခင္း၊ အားအင္ခ်ည့္နဲ႔ျခင္း၊ ႂကြက္သားမ်ား နာက်င္ကုိက္ခဲ ျခင္း၊ ေခါင္းကုိက္ျခင္း၊ လည္ေခ်ာင္းနာျခင္း၊ အန္ျခင္း၊ အရည္၀မ္း သြားျခင္း၊ -အီဘုိလာဗုိင္းရပ္စ္ပုိးသည္ အသည္းႏွင့္ေက်ာက္ကပ္မ်ား၊ ပ်က္ စီးႏုိင္သျဖင့္ ခႏ္ၶာကုိယ္အတြင္းႏွင့္အျပင္ ေသြးယုိထြက္မႈရွိျခင္း ေၾကာင့္ အသက္အႏ္ၲရာယ္ျဖစ္ႏုိင္ပါသည္။
**အီဘုိလာေရာဂါကူးစက္မႈမရွိေစေရး ကာကြယ္ရန္နည္းလမ္းမ်ား**
၁။ တစ္ကုိယ္ေရသန္႔ရွင္းေရးကုိ အထူးဂ႐ုျပဳပါ။
၂။ လက္ကုိေရႏွင့္ဆပ္ျပာျဖင့္ မၾကာခဏေဆးေၾကာပါ။
၃။ေရာဂါပိုးရွိသူဧ။္ေသြးနွင့္အား ယင္း ခႏ္ၶာကုိယ္မွထြက္ေသာအရည္မ်ားအား ထိေတြ႕ကုိင္တြယ္ျခင္းမျပဳရ၊
၄။ ေရာဂါပိုးရွိေသာလူ၊တိရစ္ၦာန္တို ့ဧ။္ေသြးနွင့္ယင္း ခႏ္ၶာကုိယ္မွထြက္ေသာ အရည္မ်ားရွိႏုိင္သည့္ (အရာ၀တ္ၳဳပစ္ၥည္း၊ ခံုမ်ား၊ စားပြဲ မ်ား၊ အိပ္ရာ၊ ေလွကားလက္ရန္း၊ နံရံစသည္တုိ႔အား) ထိေတြ႕ ကုိင္တြယ္ျခင္းမျပဳရ၊
၅။ အထူးသျဖင့္ အီဘုိလာဗုိင္းရပ္စ္ေရာဂါ ကူးစက္ျဖစ္ပြားေသာ ႏုိင္ငံမ်ားသုိ႔ သြားေရာက္ခဲ့သူမ်ားႏွင့္ ႏုိင္ငံတကာခရီးသြားသူမ်ား တြင္ ေအာက္ေဖာ္ျပပါ သံသယလက္ၡဏာမ်ားျဖစ္ေပၚလာပါက က်န္းမာေရးဌာနသုိ႔ ခ်က္ခ်င္းသတင္းပုိ႔ ေဆးကုသမႈခံယူပါ၊ ဖ်ားျခင္း၊ ေခါင္းကုိက္ျခင္း၊ ကုိယ္လက္ကုိက္ခဲျခင္း၊ ႏုံးခ်ည့္ျခင္း၊ လည္ေခ်ာင္းမ်ားနာျခင္း၊ အရည္၀မ္းသြားျခင္း၊ အန္ျခင္း၊ ခႏ္ၶာကုိယ္ အတြင္းႏွင့္အျပင္ ေသြးယိုထြက္မႈရွိျခင္း၊
၆။ အထက္ပါ သံသယလက္ၡဏာျဖစ္ပြားသူမ်ား ေတြ႕ရွိပါက နီးစပ္ရာ က်န္းမာေရးဌာနသုိ႔ ခ်က္ခ်င္းသတင္းပုိ႔ပါ၊ ၇။ ႏိုင္ငံျခားသို႔ခရီးသြားေရာက္ရန္ အစီအစဥ္ရွိပါကေရာဂါျဖစ္ပြား ကူးစက္ေနသည့္ ႏုိင္ငံမ်ားသုိ႔ သြားေရာက္ျခင္းကုိ ေရွာင္ၾကဥ္ပါ။ က်န္းမာေရး၀န္ႀကီးဌာနမွ အီဘုိလာေရာဂါ ႀကိဳတင္ကာကြယ္ကုသ ထိန္းခ်ဳပ္ေရးလုပ္ငန္းမ်ားကုိ စနစ္တက် ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိသည့္အတြက္ က်န္းမာေရး၀န္ႀကီးဌာန၏ သတိေပးႏိႈးေဆာ္ခ်က္မ်ားကုိ တိက်စြာလုိက္နာ ေဆာင္ရြက္ပါ။
+ျမန္မာနိုင္ငံက်န္းမာေရး၀န္ႀကီးဌာန+




No comments:
Post a Comment